Živan Živanović i „Inđija i ti“: građanska retorika nasuprot kontinuitetu moći

Živan Živanović je dugogodišnji politički akter lokalne scene u Inđiji, čija se karijera proteže kroz različite političke okvire – od stranačkog delovanja, preko saradnje sa vladajućim strukturama, do vođenja građanske inicijative „Inđija i ti“.

Iako se danas predstavlja kao nosilac „građanske politike“ i alternativnog pristupa lokalnoj vlasti, njegova biografija ukazuje na snažan kontinuitet sa postojećim partijskim i vlastodržačkim strukturama.

Prvu značajniju ulogu u lokalnoj politici stekao je kroz Ligu socijaldemokrata Vojvodine (LSV), gde je bio predsednik Opštinskog odbora a kasnije i šef odborničke grupe u Skupštini opštine.

U tom periodu delovao je kao deo opozicionog spektra, učestvujući u lokalnim parlamentarnim raspravama i političkim inicijativama.

Kandidatura za pokrajinskog poslanika 2012. godine

Živanović je još 2012. godine pokazao ambiciju da proširi svoj politički uticaj i na pokrajinski nivo, kandidujući se za poslanika u Skupštini AP Vojvodine po većinskom sistemu.

Na izborima održanim 6. maja 2012. godine, osvojio je 1.818 glasova, što ga je svrstalo među kandidate sa najmanjim brojem glasova u prvom krugu, dok su u drugi krug ušli Ruža Avalić i Danilo Višnjevac.

Iako nije uspeo da uđe u pokrajinski parlament, kandidatura pokazuje ranu ambiciju Živanovića da politički deluje i van lokalnog nivoa.

Već 2015. godine dolazi do prvih pokazatelja političke fleksibilnosti Živanovića.

Tokom pokušaja smene predsednika opštine Petra Filipovića (DS), deo opozicije, uključujući i aktere iz LSV-a, uspostavlja saradnju sa Srpskom naprednom strankom.

Iako pokušaj smene nije uspeo, politički odnosi uspostavljeni u tom periodu stvorili su temelje za kasniju koaliciju sa SNS-om.

Nakon lokalnih izbora u junu 2016. godine, kada SNS preuzima vlast u Inđiji, a Vladimir Gak postaje predsednik opštine, Živanović ulazi u koaliciju sa SNS i biva imenovan za pomoćnika predsednika opštine.

Ovo imenovanje u javnosti se tumači kao politička nagrada za raniju podršku SNS-u i Vladimiru Gaku u pokušaju smene Filipovića.

Time Živanović formalno prelazi iz opozicije u izvršni deo lokalne vlasti, što je prvi od više političkih zaokreta koji karakterišu njegovu karijeru.

Osnivanje Grupe građana „Inđija i ti“ i predizborna obećanja

Živanović 2020. godine osniva Grupu građana „Inđija i ti“, pozicionirajući je kao alternativu stranačkom sistemu i „glas običnih građana“.

Ipak, među članovima grupe nalaze se politički veterani lokalne scene, koji su često menjali stranačke dresove i već učestvovali u vlasti. Primera radi:

Slobodan Divnić bio je član Demokratske stranke i odbornik u SO Inđija početkom 2000-tih. Divnić je i danas odbornik u lokalnom parlamentu.

Đuro Kalinić je bio dugogodišnji član SPS-a i više puta član Opštinskog veća. Kalinić je i danas član Opštinskog veća.

Dakle, Živanovićeva “grupa građana”, uprkos retorici o „novoj politici“, u velikoj meri počiva na ljudima sa iskustvom u vlasti.

Predizborna obećanja i neispunjeni projekti

Članovi grupe, poput Slobodana Divnića, javno su isticali pitanja dostupnosti pravde i infrastrukture, kao što je vraćanje nadležnosti Opštinskog suda u Inđiji.

Iako je zgrada suda renovirana 2019. godine, punih nadležnosti suda građani još uvek nemaju, što pokazuje raskorak između predizborne retorike i stvarnog ishoda.

Slično, u kampanji je isticano i pitanje „tople vode“, odnosno geotermalnog izvora, koji je trebao da bude vraćen u javno vlasništvo opštine i korišćen za razvoj lokalnog turizma i rekreacije.

Ipak, obećanja u vezi sa ovim projektom ostala su neostvarena.

Jedan od najistaknutijih predizbornih projekata bio je i turistički projekat „Srpska Kapadokija“, sa ciljem promocije Krčedina i drugih naselja opštine.

Članovi grupe, javno su hvalili inicijativu i ulaganja, naglašavajući da će projekat doneti finansijsku korist lokalnim porodicama i turističku valorizaciju naselja.

Međutim, krajem jula 2024. godine, aktuelni predsednik opštine Inđija Marko Gašić je u Starom Slankamenu izjavio da se od projekta „Srpska Kapadokija“ odustalo jer nije ekonomski opravdan.

Članovi Živanovićeve grupe građana se nakon toga nisu oglašavali niti komentarisali odluku koalicionog partnera u lokalnoj vlasti.

Nastavak uloge u izvršnoj vlasti

U oktobru 2024. godine, Živan Živanović je ponovo imenovan za pomoćnika predsednika Opštine Inđija, što je automatski značilo prestanak njegovog mandata u lokalnom parlamentu.

Njegovo mesto u Skupštini opštine zauzeo je Slobodan Milovanović, naredni kandidat sa izborne liste GG „Inđija i ti“.

Živanović je, kao što smo naveli, u prethodne četiri godine već obavljao funkciju pomoćnika predsednika opštine, zaduženog za međunarodnu saradnju, projekte i ekologiju, što pokazuje da njegova karijera i dalje prati obrazac: formalna kontrola izvršne vlasti i istovremeno upravljanje političkim aktivnostima svoje grupe u Skupštini.

Na poslednjim lokalnim izborima u junu 2024. godine, GG „Inđija i ti“ osvojila je tri mandata u Skupštini opštine.

Iako je u zvaničnom saopštenju grupa obećala rad „za svako mesto, svaku ulicu i svaki kraj naše opštine“ i naglašavala brigu za infrastrukturu i ekologiju, kritički posmatrano, ostaje pitanje do koje mere su ovakva obećanja realizovana, imajući u vidu prethodne projekte poput „tople vode“, Suda i „Srpske Kapadokije“ koji nisu ispunili predizborne ciljeve.

Politička fleksibilnost i kontinuitet

Politička biografija Živana Živanovića pokazuje kontinuitet učešća u lokalnoj vlasti i bliskosti sa vladajućim strukturama.

Od opozicionog odbornika i člana LSV-a, preko kandidature za pokrajinski parlament, saradnje sa SNS u pokušaju smene predsednika opštine, pa do vođenja „građanske“ grupe i funkcije pomoćnika predsednika opštine, Živanović se kreće kroz sve ključne političke pozicije u Inđiji.

Raskorak između predizbornih obećanja i stvarnog ishoda projekata – sud, topla voda, Srpska Kapadokija – dodatno problematizuje njegov kredibilitet kao „građanskog“ lidera, pokazujući da je u ključnim momentima uvek bio deo političke moći u opštini a ne, kako se predstavljao, glas “običnog čoveka”.

Ćaci iz Inđije: Milana Vuković dominira na TV dok u parlamentu samo diže ruke